اگر تجربه ای از یبوست داشته باشید میدانید تحمل آن قدری دشوار میباشد، حال تصور کنید تحمل یبوست برای کودکتان چقدر میتواند دشوار باشد.
متاسفانه کودکان احساس خود را از یبوست نمیتوانند بیان کنند و با توجه به سن آنها نمیتوانند علائمشان را بیان کنند.
باید گفت علائم یبوست در کودکان و نوزادان با بزرگسالان متفاوت بوده و والدین باید به تعداد دفعات دفع نوزاد خود توجه ویژه داشته باشند.
یبوست چیست ؟
یبوست یک مشکل شایع است که در آن تعداد دفعات مدفوع کودک کمتر از سه بار در هفته می باشد و یا کودک دفع مدفوع سفت و دردناک دارد.
طبق نظر آکادمی اطفال آمریکا، هر کودک که مدفوع بزرگ، سفت و خشک همراه با اجابت مزاج دردناک به یبوست مبتلا میباشد.
علایم یبوست در کودکان چگونه است؟
از علایم یبوست میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- کاهش تعداد دفعات دفع مثلا هرسه تا چهار روز یکبار اشاره کرد
- مدفوع سفت
- درد شکم
- نفخ
- حالت تهوع
- از دست دادن اشتها رگه های خون روی مدفوع سفت
- گریه یا فریاد در حین اجابت مزاج
- اجتناب از توالت رفتن
- لکه های مدفوع آبکی یا خمیری در لباس یا پوشک کودک
احتمال ابتلا یبوست در چه کودکانی بیشتر است:
یبوست بر حسب سن کودکان دلایل مختلفی دارد اما علل اصلی یبوست شامل:
ارث: احتمال یبوست در کودکانی که خانواده های آنها سابقه یبوست دارند بیشتر است و درواقع عوامل ژنتیکی و محیطی بر ابتلا به یبوست نقش دارد.
بیماری ها: بعضی کودکان با ناهنجاری های آناتومیکی یا ساختار بدن، مشکلات متابولیکی، اختلالات دستگاه گوارش متولد میشوند، که عاملی برای یبوست است.
رژیم غذایی کم فیبر: تغییرات رژیم غذایی و نبود میزان کافی سبزیجات و میوه های حاوی فیبر و عدم مصرف مایعات به ویژه آب دلیلی برای یبوست کودکان است.
باید گفت یکی از شایع ترین زمانهایی که کودک دچار یبوست میشود زمان تغییر رژیم غذایی مایع به رژیم غذایی جامد است.
همچنین کودکانی که از شیر خشک استفاده میکنند و یا مارک شیر خشکهای آنها تغییر میکند نیز بیشتر دچار یبوست میشوند.
تغییرات الگوی زندگی کودک:هر تغییر در الگوی زندگی عادی کودک مانند ؛استرس، شروع مدرسه، ورود به مهد کودکها، مسافرت، آب و هوای گرم،بر روی عملکرد روده ها تاثیر میگذارد.
بیماری ها: معمولا کودکانی که حساسیت به پروتئین گاوی دارند و کودکانی که مبتلا به بیماری های گوارشی هستند و یا اختلالات عصبی دارند بیشتر دچار یبوست می شوند.
مصرف برخی داروها
در کودکان معمولا مکمل ها و قطره های آهن میتوانند دلیلی بر یبوست کودک شوند.
خودداری از دفع: برخی کودکان آگاهی کامل دربارهی دفع به موقع را ندارند و ترس از دفع مدفوع دارند یا گاهی بازی های کودکانه را به رفتن به دستشویی ترجیح میدهند و از دفع به موقع خود داری میکنند.
همچنین برخی کودکان نیز در زمان هایی که بیرون از خانه هستند یا در سفر میباشند تمایل به دفع در توالت های عمومی ندارند و از دفع خود داری میکنند.
حرکات دردناک روده: وقتی مدفوع بزرگ و سفت میشود دفع آن نیز سخت میشود، سختی در دفع باعث میشود کودک از تکرار تجربه درد خود داری کند و همین امر باعث تشدید یبوست میشود.
آموزش زود هنگام از پوشک گرفتن و استفاده از توالت فرنگی: اگر شما از پوشک گرفتن را کمتر از سن ۲۸ماهگی کودک شروع کنید کودک معمولا سرپیچی از دفع میکند و آموزش توالت رفتن نیز به یک کار سخت تبدیل می شود، از سوی دیگر نادیده گرفتن تمایل به دفع مدفوع می تواند به یک عادت تبدیل شود که تغییر آن بسیار سخت می باشد.
تحرک کم کودکان: کودکانی که فعالیت کافی ندارند و سرگرمی آنها تلویزیون و سایر بازی هایی که تحرک در آنها کم است باشد ریسک بالاتری از ابتلا به یبوست را دارند.
عوارض یبوست چیست؟
معمولا یبوست در کودکان موقتی است و جدی نمیباشد اما اگر یبوست در آنها به شکل مزمن تبدیل شود عوارضی نیز بر جا میگذارد، این عوارض شامل:
- شقاق مقعد یا شکستگی های دردناک در پوست اطراف مقعد
- هموروئید یا بواسیر
- جلوگیری از خروج مدفوع از مقعد
- پرهیز از دفع مدفوع به دلیل درد و سفتی مدفوع، که در واقع باعث میشود مدفوع تحت فشار در روده بزرگ و راست روده جمع شده و به بیرون نشت کند و بر روی سایز روده تاثیر منفی میگذارد.
در مقالات بعدی والدشو شما را با روشهای درمان یبوست کودکان آشنا می کند.